|
TƏHSİL OCAQLARINDA QİYMƏT "OXUYURLAR" |
"Yeni Fikir" Gənclər Birliyi və Mediada İctimai
Problemləri Araşdırma Mərkəzi təhsil sistemində rüşvətxorluq və
korrupsiya faktlarının araşdırılması ilə bağlı monitorinq keçirib.
Ölkənin 12 orta, 9 ali təhsil müəssisəsində keçirilmiş monitorinqdə
4 qrup iştirak edib. Qruplar orta təhsil müəssisələrinin 9-11-ci
siniflərində buraxılış imtahanlarına, ali təhsil müəssisələrində
isə yay imtahan sessiyası zamanı qapalı müşahidələrə əsasən monitorinq
keçirib. Monitorinqi aparan hər bir təşkilatın rəhbərləri - "Yeni
Fikir"in sədri Ruslan Bəşirli və Mediada İctimai Problemləri Araşdırma
Mərkəzinin sədri Razi Abbasbəyli bugünkü təhsil sistemində korrupsiyanın
baş alıb getdiyinin şahidi olduqlarını bildiriblər.
Monitorinq ali təhsil ocaqlarından Bakı Dövlət Universiteti
(BDU), Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti (ADİU), Memarlıq İnşaat
Mühəndisləri Universiteti (MİMU), Azərbaycan Texniki Universiteti
(ATU), Azərbaycan Beynəlxalq Universiteti, Azərbaycan Neft Akademiyası
(ANA), Xəzər Universiteti, Qafqaz Universiteti və Sumqayıt Dövlət
Universitetində (SDU) aparılıb.
Yekun olaraq rüşvət alma göstəricilərinə görə BDU
20 bal, ATU 18 bal, MİMU 18, ANA 18 bal, ABU 24 bal, ADİU 19 bal,
SDU 17 bal, Xəzər 2, Qafqaz Universiteti isə 0 bal toplayıblar.
Monitorinqin təşkilatçıları bildiriblər ki, ən çox
rüşvət faktları təhsil naziri Misir Mərdanovun ali məktəblərdə tətbiq
etdiyi yazılı-eksperiment üsulu zamanı aşkarlanıb. Bu sistem üzrə
qrupda olan hər 30 tələbədən 27-28-i imtahan komissiyasının sədrinə
rüşvət verir. Toplanan pul isə birbaşa rektorluğa təqdim olunur.
Eksperiment olmayan imtahanlar zamanı tələbələrin qiymət göstəriciləri
60-70 faiz civarında dəyişir.
Bir semestr üzrə bir nəfərdən tələb olunan rüşvətin
məbləğinə gəlincə, BDU-nun tarix fakültəsinin dekanı Yaqub Mahmudovun
200, hüquq fakültəsinin müəlliməsi Kəmalə Sarıcalinskayanın 700-1000
dollar aldığı deyilir. Bu qiymət ATU-nun maşınqayırma fakültəsində
300, avtomobil nəqliyyatının idarə edilməsi fakültəsində 200-400
dollar arasında dəyişir.
ADİU-nun maliyyə-kredit fakültəsinin müəllimi Şakir
Bədəlov tələbələrdən 200-250, iqtisadiyyatın dövlət tənzimlənməsi
fakültəsində Kamil Qafarov 400 dollar alıb. SDU-nin tarix fakültəsinin
dekanı Adil Baxşəliyevin 300, filologiya fakültəsinin dekanı Aslan
Bayramovun 150 dollar aldıqları göstərilir. Xəzər və Qafqaz universitetlərində
isə rüşvətlə bağlı faktlar aşkarlanmayıb.
Monitorinq orta ümumtəhsil müəssisələrində də vəziyyətin
acınacaqlı olduğunu göstərib. Araşdırmalar Bakı şəhəri üzrə 4 rayonun
hər birinin 3 orta məktəbində gerçəkləşdirilib. Ən çox rüşvət alınan
məktəblər Səbayel rayonu ərazisində qeydə alınıb. Monitorinqin nəticələrinə
görə heç bir məktəb yaxşı qiymətləndirilməyib. Buraxılış sinifləri
üzrə hər bir şagirddən alınan rüşvət orta hesabla belədir:
- Səbayel rayonunda imtahanlardan əla qiymət almaq
istəyən şagird 500 min
manat, attestat almaq arzusunda olanlar isə 100 dollardan keçmək
məcburiyyətində qalırlar.
- Nizami rayonunda məktəblilər imtahanlarda əla qiymət almaq üçün
400 min
manat, attestat almaq üçün 70-80 dollar xərcləməlidirlər;
- Yasamal rayon məktəblərində imtahanlarda əla qiymət almaq üçün
450-500
min manat, attestat almaq üçün isə 80-100 dollar vermək lazımdır.
- Suraxanı rayon məktəblərində imtahanlardan əla qiymət almaq istəyən
şagird 300-350 min manat, məktəbi yaxşı attestatla qurtarmaq istəyən
isə 50-60 dollar ödəmək məcburiyyətindədir.
Qeyd edək ki, monitorinq tələbələr və şagirdlər arasında
keçirilib və onların anonimliyi qorunur. Monitorinqi aparan qurumlar
sadalanan faktların doğruluğunu təsdiq edən sənədlərin olduğunu
bildiriblər.
Hazırladı:
Günel Səmədova
|